Wetenschappelijke naam

Felis bieti

Uiterlijk

De Gobikat heeft een gedrongen bouw en relatief korte poten. Hij is ongeveer twee keer zo groot als de gemiddelde huiskat. Omdat het dier vooral leeft op grote hoogte en in gebieden met extreme klimaatverschillen, heeft zijn lichaam zich hierop aangepast. Zo heeft het dier een dikke vacht die hem in de koude winters beschermt.

• Vacht:
  • Vrij lange haren en deze kat zit, zeker in de winter, dik in het haar;
  • De vacht  is grijsachtig in de winter en donkerbruin in de zomer;
  • De flanken en poten zijn gemarkeerd met vage, bruine horizontale lijnen;
  • De buik is (vuil)wit.
• Staart:
  • Dik en borstelig met drie tot zes donkere ringen en een zwarte punt. De staart is relatief kort (ongeveer 40% van de totale lichaamslengte).

• Kop:
  • De schedel is breed en de oren groot, met kleine pluimpjes donkerbruin haar;
  • De achterkant van de oren is licht geelbruin;
  • De onderlip en kin zijn wit, en de keel heeft een licht geelbruine kleur;
  • De Gobikat heeft opmerkelijke, blauw-groene ogen.
• Poten:
  • De poten zijn vrij kort, met behaarde zolen.

Verspreiding en leefgebied

© IUCN Red List of Threatened Species 2022

De Gobikat komt voor op grote hoogte en in gebieden met grote klimatologische seizoens-extremen. Het klimaat kan droog, winderig en zeer warm tot zeer koud zijn. Zoals al gezegd is er ontzettend weinig bekend over dit dier en daarom is zijn werkelijke verspreidingsgebied nog niet geheel in kaart gebracht.

Gebied & omgeving:

• De Gobikat komt alleen voor in China en heeft een beperkt verspreidingsgebied (het oostelijke Qinghai-Tibetplateau);
• Het dier leeft in hooggelegen steppegebieden, alpenweiden en alpenstruikgewassen. Soms wordt hij ook aangetroffen in heuvelachtige lösssteppen en aan de randen van naaldbossen. Het dier is ook gefotografeerd in gemengd bos. Hij is nog nooit in woestijnen waargenomen.

Hoogte:

• 2.500-5.000 m.

© Kong Yue-qiao

Territorium

Onbekend.

Gedrag

Zoals gezegd is er ontzettend weinig bekend over de Gobikat en dus ook over het gedrag. Het dier lijkt solitair te leven (met uitzondering van moeder en kittens). Hoewel uit cameratrap onderzoek duidelijk werd dat het dier de hele dag door actief is, lijkt een piek te liggen in de schemering en avond. Overdag rust hij vaak in holen die zijn uitgegraven door marmotten of dassen, waar ze ook hun kittens baren en grootbrengen.

In 2020 werd het eerste uitgebreide onderzoek uitgevoerd naar de Gobikat in en rond het Qilian Mountain National Park. Dit is een beschermd gebied van 50.200 vierkante kilometer aan de noordelijke grens van het verspreidingsgebied van dit dier. In 2021 werden ook enkele Gobikatten in dit gebied van GPS collar voorzien.

Hieruit bleek dat deze dieren mensen niet schuwden; ze waren juist vaak te vinden rondom menselijke bewoning. De gevolgde katten brachten de meeste tijd door in plantages die worden gedomineerd door duindoorn (een winterharde, stekelige struik die 1 tot 2 meter hoog wordt). De onderzoekers denken dat de dieren dit gebied opzoeken omdat het waarschijnlijk voldoende beschutting en voedsel biedt. En omdat het dicht bij de dorpen ligt, wordt het gebied vermeden door grotere roofdieren zoals wolven of sneeuwluipaarden.

De Gobikat leeft voornamelijk op de grond.

Voortplanting

© Han Xue-song

• Paarseizoen: men denkt dat deze tussen januari en maart ligt; dus aan het einde van de winter. Kittens worden veelal in mei (het voorjaar) geboren;
• Aantal jongen: meestal twee tot vier kittens die op een leeftijd van ca. zeven-acht maanden volwassen zijn.

Er is zoals gezegd zeer weinig bekend over deze kat. Per toeval konden wetenschappers 1 keer een moeder met kittens volgen. Zij plaatsten cameratraps en daarop werd vastgelegd dat de moeder holen van andere dieren gebruikte om haar kittens in te verbergen. En ze haar kittens ook met regelmaat verplaatste naar nieuwe holen.

Een zeer zeldzaam filmpje van een moeder met haar kittens, is hier te zien.

© Shan Shui Conservation Centre

Jacht en dieet

Uit het weinige onderzoek dat is uitgevoerd naar deze kat, blijkt dat deze dieren vooral actief zijn in de schemering en avond. Dat is zeer waarschijnlijk ook de tijd dat ze jagen.

Knaagdieren zijn de belangrijkste prooi van de Gobikat. Ze jagen voornamelijk op molratten, woelmuizen en pika’s (fluithazen). Ook vogels zoals fazanten en patrijzen worden gevangen. Zeer waarschijnlijk is de Gobikat ook een aaseter.

De Gobikat jaagt op molratten door te luisteren naar hun bewegingen door hun ondergrondse tunnels (3-5 cm onder het oppervlak) en ze vervolgens uit te graven.

© X. Jiji

Status

• IUCN Rode Lijst: Vulnerable (kwetsbaar);
• CITES Appendix II. Dit betekent dat handel in deze diersoort gereguleerd is toegestaan;
• Geschat aantal: ca. 10.000.

De Cat Specialist Group van de IUCN heeft jaren geleden al voorgesteld om de Gobikat via CITES verdragen beter te beschermen door het dier naar Appendix I te brengen. Dit is echter nog niet gebeurt.

Bedreiging

• Een groot probleem vormt het gebruik van gif waarbij de Pika (fluithaas), een belangrijk prooidier voor deze kat, op grote schaal wordt getroffen. Dit heeft uiteraard gevolgen voor de Gobikat;
• Door versnippering en afname van leefgebied wordt het voor de Gobikat lastig te overleven. Het dier wordt ook met regelmaat gedood door auto’s;
• Een studie maakte duidelijk dat het niet goed gaat met de genen van het dier. Dat komt o.a. doordat ze zich kruizen met de gewone huiskat. Dat kan verstrekkende gevolgen hebben voor de soort;
• De vacht van de Gobikat is nog steeds zeer populair. Hoewel jacht op het dier in China officieel is verboden, is er weinig controle op. En is er sprake van een grote illegale handel in de vacht van het dier.

de vacht van de Gobikat is nog steeds zeer geliefd

Ondersoorten

Op dit moment worden geen ondersoorten erkend van de Gobikat.

Fysieke kenmerken

• Lichaamslengte: gemiddeld 60-85 centimeter;
• Staartlengte: gemiddeld 30-35 centimeter;
• Gewicht: gemiddeld 5,5-9 kilo;
• Levensverwachting: onbekend.

Mannetjes zijn over het algemeen groter en zwaarder als de vrouwtjes.

© Chinese Felid Conservation Alliance (CFCA)

Wil je een spreekbeurt over de Gobikat? Klik hier voor ons spreekbeurtmateriaal dat je direct kunt downloaden.

Op YouTube zijn enkele filmpjes te vinden van deze kat die zoals gezegd, nog maar zo weinig onderzocht is. Zoals deze.

Laatst bijgewerkt:
januari 2026